logo.jpg

 

    

        

 

 

 

 

 

 

 
 
 

 

______________________
 

Açık Protokol Nedir?                                                                                                                                      


Bina Sistemlerindeki Yenilikçi Gelişmeler

Son günlerde adından da sıkça bahsettiren açık protokollerin, işlevlerini ve faydalarını ele alalım. Protokol, otomasyon terminolojisinde, dil anlamına gelir yani elektronik sistemlerin kendi aralarında, haberleşmede konuştukları dildir. Çeşitli elektronik veri taşıma yapıları aracığıyla, tek hat üzerinden oldukça çok sayıda veri transferi olanağı sağlarlar. Taşıma ortamı ise, fiziksel digital donanımın desteklediği elektronik yapıdır. Taşıma ortamlarına örnek olarak RS-485, RS-232, RS-422, Ethernet, USB gösterilebilir. Bu ortamda taşınan verinin kodlama sitiline ise protokol denir. Taşım ortamı ne olursa olsun, kontrol cihazları protokoller ile birbirleri ile haberleşirler. Açık protokollere örnek olarak en yaygınları olan:

Modbus
BACnet
Lonworks
Konnex

gösterilebilir.

Resimlerden de anlaşılacağı gibi, klasik bir sistemde beş nokta için on iletken gerekirken, açık protokolün(modbus) kullanıldığı sistemde ise sadece iki iletken ile birçok bilgiye ulaşabiliriz.


Modbus Nedir ?

1975 yılında Fransız modicon firmasının geliştirmiş olduğu bir protokoldür. Geliştirildiği İlk yıllarda sadece kendi firmalarında kullandıkları bu protokol daha sonraki yıllarda tüm dünyada standart haline gelmiştir. Bu gün bir çok cihaz modbus u standart olarak kullanır.
İletişim yapısı olarak,bir master cihaz bulunur, diğer cihazlar slave dir. Master cihaz, slave cihazlardan bilgi sorgular ve komutlar gönderir. Fiziksel yapı olarak ise her türlü taşıma ortamında çalışır, ama modbus en yaygın olarak RS-485 ve Ethernet i kullanır.

BACnet Nedir ?

1995 yılında, Amerikan ısıtma, soğutma ve havalandırma birliğinin (ASHRAE) geliştirdiği bir açık protokoldür. Amerika da kullanılan en yaygın protokol diyebiliriz. Tüm dünyada da kabul görmüş bu protokol bir çok cihazın kullandığı özellikleri göz önünde tutularak toplam 19 fonksiyon olarak geliştirilmiştir.Bu fonksiyonlar üniversal olduğundan BACnet uyumlu bir cihaz tüm BACnet sistemlerle çalışabilir ve tam uyum gösterir.BACnet ağının en güzel özeliği ise ağdaki cihazların sınırlandırılmamasıdır. Yani bir BACnet ağına istenildiği kadar cihaz bağlanılabilir. İletişim alt yapısı olarak genelde Ethernet ve MS/TP(RS-485) kullanır.

Açık İfadesi Neyi Anlatıyor ?

Peki, bu iletişim yapılarına neden açık deniyor? Otomasyonda kullanılan ekipmanlar eğer tek bir protokol ile haberleşirlerse birbirleri ile marka farkı olmadan çok rahat şekilde uyum sağlayabilirler. Farklı markaların cihazlarını bina otomasyonu ile haberleştirerek. Onlardan çok daha kapsamlı bilgiler tek data hattı ile sisteme aktarılır. Örneğin; bir chiller grubunu otomasyon sistemine klasik biçimde bağlarsak, su giriş sensörü için iki, su çıkış sensörü için iki, çalışma bilgisi için iki, arıza bilgisi için iki, kumanda için de iki adet olmak üzere toplam 10 adet iletken içerek kablo çekmek gerekirken izlenen nokta sayısı beş tir. Oysaki modbus uyumlu bir chiller grubunu sisteme sadece iki kablo ile bağlarız, izlenen nokta olarak, 1. ve 2. set noktaları, giriş ısısı, çıkış ısısı, hangi kompresörün çalıştığı, arıza varsa arızanın tanımlama kodu, delta T değeri, gaz emiş basıncı, gaz deşarj basıncı, kompresör çalışma saatleri gibi birçok detaylı bilgi bina otomasyonuna yansıtılır. Bu örnek aşağıdaki resimde görsel olarak anlatılmıştır.




Ayrıca bu sayede kablo ve işçilik masraflarından da kurtulmuş olunuyor ve zaman tasarrufu yapıyoruz. KMC Controls sistemleri açık protokollerinin en önde gelenleri olan Modbus ve BACnet ile uyum sağlayarak birçok farklı cihazla iletişim kurar.

kmc.jpg

modbus_logo.jpg

                 bacnet_logo.gif